Nijl- en tempeltrip 6,
op het meer, New Amada, Amada Tempel

Onderweg werden de ankers uitgegooid bij New Amada waar 3 bezienswaardigheden zijn, alle 3 gered door de Unesco-campagne. Hier zijn te vinden de overgeplaatste monumenten Amada, Aniba en Derr.
We werden na de lunch met een motorbootje naar de oever gebracht. Het was een fikse (en warme) tippel van het water naar de eerste tempel, duidelijk een verschil met de vorige keer, het water staat nu op zijn laagst, vertelde de gids, volgende week begint het water weer te stijgen als gevolg van de regenval in Oeganda en Ethiopie.

Met de motorsloep naar New Amada

De eerste tempel die we bezochten was die van Amada. Gebouwd door Thutmosis III (18e dynastie) opgedragen aan Amun-Ra en Ra-Harakthy, ook een zonnegod, de combinatie van de Nubische zonnegod Horus (Heru, niet de zoon van Osiris) en Egypische zonnegod Ra, toen Nubië deel werd van het Rijk der Farao´s. De tempel werd afgemaakt in de regeerperiode van Amenhothep II, de opvolger van Thutmosis III. De volgende heerser, Thutmosis IV breidde de tempel uit.
In de 19e dynastie hebbben Seti I en jawel, wederom Ramses II, ook hun stempel gedrukt op deze tempel. Zij beiden hebben de tempel laten restaureren en de wandschilderingen laten verrijken na verwoesting.
In deze tempel staan belangrijke historische teksten over o.a. een militaire campagne in Azië.

Ra-Harakthy in Abu Simbel, geplaatst tussen de binnenste beelden van Ramses II

Ra, sun-god of Heliopolis (known to the Egyptians as Annu) head of the Helipolitan innead. He was considered self created and the creator of all. He is the father of Tefnut and Shu. Ra has been known by many names and takes many different forms. This makes him one of the most confusing gods to understand. At sunrise he is Khepera, represented by the sacred scarab. Around noon, when the sun is at its full power, he is Ra. At sunset, when the sun is said to be weak and growing old, he is Tem or Temu. He travels across the sky with the sun upon his head in two boats. The boat used in the morning is called Matet, which means becoming stronger. From midday on he travels in the Semktet (growing weak) boat. When he has set, he begins his journey into the underworld or the Duad/Tuat.Here he encouters many dangers and foes. Chief among them is a creature called Apep. He usually wins his battles with Apep and is then born anew as Khepera. On a number of occasions Ra has been merged with other solar deity. For example, one of the oldest sun gods was Horus (Heru), not to be confused with Horus, son of Osiris. When these two Gods merged they/he was called Ra-Harakthy,meaning Horus of the Horizon. In later times Ra was merged with the Theban god Amen, to become Amen-Ra. He was also known as the Judges of Gods when he judges the dispute between Set and Horus on the 23rd of Hethara [Hathor](October 9) Ra also decided that Osiris would rule lower Egypt and Set rule the upper Egypt.

De tempels op Nieuw Amada zijn goed geconserveerd, na herplaatsing zijn zij weer onder het woestijnzand bedolven en bovenin zijn moderne inscripties te vinden van nomaden en andere woestijnreizigers die de tempel gebruikten om te schuilen voor de brandende zon. Deze tekeningen zijn aan de rand van het plafond omdat de tempels weer vol zand lagen.

 
Hierogliefenwand
Thutmosis brengt offerandes aan de goden

Tijdens de regeerperiode van Achnaton (vader van Thutanchamon), de afvallige farao, zijn de beeltenissen van Amon Ra en Ra-Harakhty in deze tempel beschadigd, Achanton aanbad immers Aten als de enige Egyptische (zonne)god. Later zijn deze beschadigingen in opdracht van Ramses II weer hersteld en zijn er nieuwe wandschilderingen aangebracht.

 
De koning word ´gebaadt´in ankhs door de goden
De koning word gezegend door de goden, links
Ra-Harakthy en rechts Anubis

De wandschildering links laat zien hoe de koning (farao) door Anubis en Ra-Harakthy wordt gebaadt in Ankhs, in de tombe van Pennut zie je een zelfde ritueel, alleen zijn de Ankhs dan gewoon water, dit was om aan te geven dat de farao's een andere behandeling kregen dan de mindere edelen.

 
Hier wordt de leeftijd van de koning afgebeeld in een meetlat, iedere kerf is een jaar, de lijn rechts is zijn regeertijd
Hier zou worden uitgebeeld dat de goden niet in de zon kwamen en de koning wel, zijn huid is bruin, die van de goden wit

Het linkse plaatje (midden in gele kleur) is Sesha of Seshat (de t zou staan voor een vrouwelijke uitgang), de godin die symbool stond voor het meten en het schrift, boven haar hoofd is een soort van ster-symbool.

"Sesjat (Seshet, Seshat), Het karakter van de godin maakt bijnamen zoals 'heerseres van de plattegronden en schriften' duidelijk. Als procureur van de schrijf- en rekenkunst noteerde Sesjat bij de kroning de regeringsjaren en de jubilea van de heerser. Bovendien speelde ze vanaf De Vroegste Tijd een grote rol in het ritueel van de tempelstichting en wel bij het bepalen van de plattegrond van de tempel."

In de tempel van Amada wordt nogal veel verhaald en uitgebeeld over de overwinningen op de Syriers en de nederlaag van de Libiers die tijdens de regeerperiode van Merenptah (ca 1212-1202 v. C) Egypte binnenvielen.

 
hier zijn de 4 koeien te zien, vanaf onder zwart, dan rood, wit en bont
De hierogliefen met o.a. de heilige scarabee

De vorige keer was me verteld dat de koeien stonden voor de vier windstreken, maar het wordt ook uitgelegd als onderdeel van de 'schattingen' die de verslagen volken aan de Egyptische koning afdroegen.

Toen we de tempel uit gingen kwam de bewaker naar ons toe met levende schorpioenen, ik heb me heldhaftig gedragen en ze ook op mijn lichaam gehad, nadat mij verzekerd was, en ik ook kon zien, dat de gifangel was verwijderd, pfffff.

 


Zoals bijna alle Nubische tempels is ook deze tempel later door de Christenen gebruikt als kerk. Na de schorpioenensessie (schijnbaar is dit de Leiurus quinquestriatus, wel een giftig gevalletje, maar niet dodelijk gelukkig) gingen we op weg naar de tweede tempel op Nieuw Amada, de tempel van Al-Derr.

De vijfstreepschorpioen (Leiurus quinquestriatus) is een schorpioen uit de familie Buthidae. Het is één van de giftigste schorpioenen ter wereld. Het gif van deze soort bevat verschillende neurotoxinen en heeft een lage LD50. Een steek van deze schorpioen zal zeer pijnlijk zijn, maar er is een kleine kans dat een gezonde volwassene er aan zal overlijden. Jonge kinderen, ouderen of mensen met een slechte gezondheid lopen hierop echter een veel groter risico. De vijfstreepschorpioen komt voor in Noord-Afrika, het Nabije Oosten en op het Arabisch Schiereiland.

Lake Nasser, 5 september 2009